Кыска активдүүлүк учурлары жүрөк жана өпкө ишин жакшыртып, оорулардын алдын алууга жардам берет.
Жаңы изилдөөлөр көрсөткөндөй, «фитнес-жеңил тамактар» деп аталган кыска, бирок интенсивдүү көнүгүүлөр туруктуу спорт менен алектенбеген адамдардын да ден соолугун жакшыртат. Бул тууралуу The Conversation маалымдады, жазат InoZpress.
Бул «exercise snacks» — узактыгы бир мүнөткө жетпеген жогорку интенсивдүү кыймылдар. Мисалы, тепкич менен көтөрүлүү, бир нече отжимание же отуруу көнүгүүсү. Салттуу машыгуулардан айырмаланып, мындай көнүгүүлөр күн бою ар башка убакта аткарылат.
Эмне үчүн «фитнес-жеңил тамактар» иштейт
ДССУ маалыматына ылайык, дүйнөдөгү чоңдордун үчтөн бири жетиштүү кыймыл жасабайт. Негизги себептер — убакыттын жана мотивациянын жетишсиздиги. Изилдөөлөр көрсөткөндөй, кыска машыгуулар бул тоскоолдуктарды жоёт.
2019-жылы өткөрүлгөн экспериментте жаштар күнүнө үч жолу үч кабат тепкич менен көтөрүлүшкөн. Алты жуманын ичинде катышуучулардын чыдамкайлыгы жана жүрөк-кан тамыр системасынын көрсөткүчтөрү жакшырган.
Изилдөөчүлөр белгилешкен:
«Күнүнө бир нече мүнөт активдүү кыймыл жасоо организмге байкалуу өзгөрүү алып келет».
Бул ыкма спорт залга барбаган же атайын жабдуусу жок адамдар үчүн да пайдалуу.
Акыркы илимий натыйжалар
British Journal of Sports Medicine журналында жарыяланган мета-анализ «мини машыгуулар» жүрөк жана өпкө чыдамкайлыгын жогорулатарын тастыктаган. Катышуучулардын 83% үч ай бою көнүгүүлөрүн үзгүлтүксүз уланткан.
2024-жылкы дагы бир изилдөө көрсөткөндөй, тепкич менен үч жолу 30 секунддук интенсивдүү көтөрүлүү фитнес деңгээлин 7% жогорулаткан, ал эми велосипед тебүүчү топ өзгөрүү көрсөтпөгөн.
Чыгыш Лондон университетинин адистери белгилешет:
«Бул көнүгүүлөрдүн негизги артыкчылыгы — жөнөкөйлүгү жана баштоо үчүн эч кандай тоскоолдуктун жоктугу».
Күнүнө үч-төрт мүнөт тез басуу же тепкич менен көтөрүлүү жүрөк ооруларынын тобокелдигин 50%га чейин азайтышы мүмкүн.
Кыска көнүгүүлөрдү күнүмдүк жашоого кошуу
«Фитнес-жеңил тамактардын» артыкчылыгы — алардын жеткиликтүүлүгү. Эч кандай жабдуу же спорттук кийим талап кылынбайт.
Эң көп изилденген көнүгүү түрү — тепкич менен көтөрүлүү. Офисте иштесеңиз да, көп кабаттуу үйдө жашасаңыз да, сизде акысыз «тренажёр» бар. Күнүнө эки-үч жолу 20–60 секунддук ылдам көтөрүлүү жетиштүү.
Пайдалуу көнүгүүлөрдүн мисалдары:
- кыска, бирок тез басуу,
- отуруу жана дубалга таянып отжимание,
- обедге чейин же телефон чалуудан кийин жеңил көнүгүү.
Изилдөөлөр көрсөткөндөй, 20 секунддук активдүүлүк да пайда берет, эгер аны үзгүлтүксүз кайталоо адатка айланса. Мисалы, таңкы кофе алдында тепкич менен көтөрүлүү же реклама маалында отуруу көнүгүүсүн жасоо жетиштүү.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, илимпоздор акылды карылыктан сактоочу эки генди аныкташкан.
