Кечки убакта тамактанууну чектөө жана түнкү ачкачылык мөөнөтүн узартуу жүрөк ишине жана зат алмашууга оң таасир бериши мүмкүн. Мындай жыйынтыкка жаңы изилдөөнүн авторлору келишти, ал Arteriosclerosis, Thrombosis, and Vascular Biology журналында жарыяланган, жазат InoZpress.
Иш циркаддык ритмдер менен шайкеш келтирилген түнкү ачкачылыктын ашыкча салмактагы адамдардагы кардиометаболикалык көрсөткүчтөргө таасирин изилдөөгө арналган.
Изилдөө кантип өткөн
Рандомизацияланган көзөмөлдөнгөн изилдөөгө 36дан 75 жашка чейинки ашыкча салмактуу же семирүү диагнозу коюлган 39 чоң адам катышкан.
Катышуучулар эки топко бөлүнгөн:
- биринчи топ 13төн 16 саатка чейинки узартылган түнкү ачкачылыкты карманган
- экинчи топ адаттагы 11ден 13 саатка чейинки тамаксыз интервалды сактаган
Мында негизги шарт — уктоого чейин кеминде үч саат мурда тамактанууну токтотуу жана кечинде жаркыраган жарыктан алыс болуу болгон.
Изилдөөнүн жетекчиси Филлис Зи иштин максатын мындайча түшүндүрдү:
«Жашоо узактыгы арткан сайын анын сапаттуу бөлүгү да жогорулашы керек, ал үчүн кардиометаболикалык жана мээнин саламаттыгы өтө маанилүү».
Катышуучуларда кандай өзгөрүүлөр болду
Байкоолордун жыйынтыгында уктоого чейин кеминде үч саат мурда тамактанууну токтотуп, түнкү ачкачылыкты 12 сааттан кем эмес кармаган адамдарда бир катар көрсөткүчтөр жакшырганы аныкталган.
Тактап айтканда:
- түнкү кан басымы болжол менен 3,5% төмөндөгөн
- жүрөк кагышынын жыштыгы болжол менен 5% азайган
- күндүз глюкозанын деңгээлин көзөмөлдөө жакшыраган
Филлис Зи белгиледи:
«Уйку маалында кан басым менен пульстун төмөндөшү физиологиялык жактан пайдалуу деп эсептелген ден соолукка ылайыктуу түнкү профилди көрсөтөт».
Кардиолог Чэн-Хан Чен жыйынтыктарды мындайча баалады:
«Жогорку кан басым, глюкозага толеранттуулуктун бузулушу жана семирүү сыяктуу кардиометаболикалык абалдар жүрөк ооруларынын олуттуу тобокелдик факторлору болуп саналат».
Диетолог Моник Ричард кошумчалады:
«Тамактанууну биологиялык саат менен шайкеш келтирүү жана түнкү ачкачылык терезесин кеңейтүү түнкү да, күндүзгү да кардиометаболикалык көрсөткүчтөрдү жакшыртышы мүмкүн».
Практикалык сунуштар
Адистер бул катуу ачкачылык эмес, туруктуу режим түзүү экенин баса белгилешет.
Негизги кеңештер:
- акыркы тамакты акырындык менен эртерээк убакытка жылдыруу
- кечки тамакка белок, клетчатка жана пайдалуу майларды кошуу
- калорияларды күн ичинде тең салмактуу бөлүштүрүү
- уйкунун сапатына жана узактыгына көңүл буруу
Эксперттер рациондогу өзгөрүүлөрдү дарыгер менен талкуулоо зарыл экенин эскертишет.
Биз буга чейин тез арыктоого жардамчы грейпфрут майы жана анын таасири тууралуу жазганбыз.
