Франциянын Айыл чарба, азык-түлүк жана айлана-чөйрө боюнча улуттук изилдөө институтунун (INRAE) адистери жүргүзгөн илимий иште бардык өсүмдүк азыктары бирдей пайдалуу эмес экенин аныкташкан. The Lancet Regional Health – Europe журналы жазгандай, минималдуу иштетилген жана пайдалуу заттарга бай өсүмдүк азыктары гана жүрөк ооруларынын коркунучун азайтат, жазат InoZpress.
Изилдөөгө 63 миңден ашык бойго жеткен адамдар катышкан жана алар орточо эсеп менен 9 жыл бою байкалган. Натыйжада, рационунда жаңы жашылча, мөмө-жемиш, жаңгак жана дан азыктары көп болгон адамдардын жүрөк ооруларына чалдыгуу коркунучу 40% га төмөн экени аныкталган. Бирок ультра иштетилген өсүмдүк азыктарын – мисалы, даяр шорполорду, өнөр жай ботколорун же таттуу суусундуктарды – көп керектегендерде мындай пайдалуу таасир байкалган эмес, тескерисинче, айрым учурда коркунуч көбөйгөн.
Өсүмдүк азыктарынын сапаты жүрөккө кантип таасир этет
Аныкталгандай, азыктын сапаты анын келип чыгышынан да маанилүү. Эгер продукт витаминдерге, клетчаткага жана минералдарга бай болсо жана анда ашыкча шекер, туз же май жок болсо, анда ал кан тамырларды чыңдайт жана басымды жөнгө салууга жардам берет. Болбосо, организм пайдалуу азыктар ордуна жөн гана калория алат.
Изилдөөчүлөр белгилешкендей, ультра иштетүү табигый заттарды бузат, алар клеткаларды коргоого жана холестерин деңгээлин төмөндөтүүгө жардам берет. Айрыкча, шекери көп ширелер, чипсы, шоколаддуу таттуулар жана даяр эртең мененки дан азыктары кооптуу деп табылган.
Кимдерге тамактанууну кайра кароо сунушталат
Толук табигый өсүмдүк азыктарына негизделген рациондор жүрөк ооруларынын алдын алууда эң натыйжалуу экени далилденген. Мындай рационго жаңы же тоңдурулган жашылча, мөмө-жемиш, буурчак өсүмдүктөрү жана кошумча шекер, туз же жасалма заттар кошулбаган дан азыктары кирет.
Ошол эле учурда, өнөр жайда иштетилген өсүмдүк азыктарын көп керектеген адамдардын жүрөк ооруларынын коркунучу 40% га жогору экени белгиленген. Бул нерсе вегетарианчыларга гана эмес, ден соолук үчүн өсүмдүк диетасын карманган, бирок иштетилген варианттарды тандаган адамдарга да тиешелүү.
Окумуштуулардын сунуштары
Илимпоздордун пикиринде, тамактанууну баалоодо өсүмдүк жана жаныбар азыктарынын катышынан тышкары, алардын иштетүү даражасын да эске алуу керек. Кошумча жана жасалма ингредиенттер канчалык аз болсо, жүрөк жана кан тамырлар ошончолук жакшы иштейт.
Бул изилдөөнүн жыйынтыктары Францияда жана Европанын башка өлкөлөрүндө тамактануу боюнча мамлекеттик сунуштарды жаңылоонун негизин түзөт. Эксперттер элди жаңы жана табигый азыктарды көбүрөөк керектөөгө чакырышат, анткени бул жүрөк ооруларынын деңгээлин азайтууга жардам берет.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, менопауза мээге кандай таасир этери жана эс тутум менен маанай өзгөрүшүн илимпоздор кантип түшүндүргөнү тууралуу.
