Кыргыз Республикасынын Улуттук банкы өз кызматкерлеринин атынан жасалма күбөлүктөрдү колдонгон алдамчылык учурлары көбөйгөнүн маалымдады. 24.kg жазгандай, жаман ниеттеги адамдар жасалма документтерди көрсөтүп, жарандардын ишенимине кирип, алардын жеке маалыматтарын же акчасын алуу аракетин көрүшүүдө, жазат InoZpress.
Банк өз билдирүүсүндө расмий күбөлүктөр эч качан мессенжерлер аркылуу жөнөтүлбөй турганын жана жарандардан маалымат чогултуу үчүн колдонулбай турганын белгиледи. Мындай аракеттер көбүнчө ишенимге суранган жарандарды алдоо максатында уюштурулат.
Алдамчылар кантип иштешет
Улуттук банктын маалыматына ылайык, кылмышкерлер өздөрүн банк кызматкери катары тааныштырып, логотиби жана мөөрү бар жасалма күбөлүктөрдү көрсөтүшөт. Алар жарандар менен телефон аркылуу же мессенжерлерде байланышып, каражат которууну же купуя маалыматтарды айтууну суранышат.
Көпчүлүк учурларда мындай алдамчылык популярдуу байланыш тиркемелеринде жүзөгө ашат. Эл көбүнчө документтин чыныгы экенин текшербей, расмий үндөгү кайрылууларга ишенип калат.
Улуттук банктын түшүндүрмөсү
Билдирүүдө Улуттук банк эч качан документ жөнөтпөй турганын, акча талап кылбай турганын жана жеке маалыматтарды үчүнчү жактар аркылуу сурабай турганын белгиледи. Бардык расмий маалыматтар расмий сайттарда же мамлекеттик маалымат булактарында гана жарыяланат.
Жарандарга маалыматты текшерүү үчүн Улуттук банктын расмий сайтына же расмий байланыш номерлерине кайрылуу сунушталат. Эгер шектүү жагдай жаралса, сүйлөшүүнү токтотуп, банк менен түз байланышуу зарыл.
Өзүңүздү кантип коргоо керек
Мындай алдамчылыктын курмандыгы болбоо үчүн адистер төмөнкүлөрдү сунуштайт:
- жеке маалыматтарды жана сырсөздөрдү телефон аркылуу бербөө;
- шектүү шилтемелерге өтпөө;
- маалыматты расмий булактардан текшерүү;
- белгисиз адамдардан акча же маалымат суралганда дүрбөлөңгө түшпөө.
Айрыкча улгайган адамдар жана жакын туугандар үчүн мындай маалыматты түшүндүрүү маанилүү, анткени көбүнчө алар алдамчылардын бутачысы болуп калышат.
Кайда кайрылуу керек
Эгер жаран шектүү билдирүү же чалуу алса, дароо укук коргоо органдарына кайрылуусу зарыл. Убакытында билдирүү берүү материалдык зыяндын алдын алып, кылмышкерлерди табууга жардам берет.
Улуттук банк ИИМ жана башка кызматтар менен биргеликте мындай окуяларга тез реакция кылуу жана кайталоолордун алдын алуу боюнча иш алып барууда.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, Бишкекте №66 жаңы электробус багыты ачылып, ал КОЛМОдон 8-микрорайонго чейин жүрө баштады.
