Оксфорд университетинин окумуштуулары кулактагы тынымсыз шыңгыроо — тиннитус менен уйкунун ортосунда таң каларлык байланыш бар экенин аныкташты. ScienceAlert маалыматына ылайык, терең уйку мээдеги ашыкча активдүүлүктү басаңдатып, тиннитустун таасирин азайтышы мүмкүн, жазат InoZpress.
Дүйнө калкынын болжол менен 15 пайызы тиннитус менен жашайт, бирок азырынча анын так дарылоо ыкмасы жок. Кулакта эч кандай тышкы булаксыз угулган шыңгыроо, ызы-чуу же гүрүл көбүнчө уйкунун бузулушуна жана стресс деңгээлинин жогорулашына алып келет. Жаңы изилдөө бул оорунун табиятын тереңирээк түшүнүүгө жардам бериши мүмкүн.
Уйку мээ иштөөсүнө кантип таасир этет
Нейробиологдордун айтымында, терең уйку учурунда мээде пайда болгон жаратылыш толкундар ашыкча нервдик сигналдарды убактылуу басаңдатат. Бул процесс мээге өзүнүн «ички ызы-чуу» сигналдарын өчүрүүгө мүмкүнчүлүк берет.
Адамдын угуу системасына окшош хорьоктордо жүргүзүлгөн эксперименттер көрсөткөндөй, тиннитусу күчтүү жаныбарлардын уйкусу бузулган. Бирок алар терең уйку фазасына өткөндө, мээдеги гиперактивдүүлүк төмөндөгөн. Бул уйку тиннитустун белгилерин убактылуу жеңилдетерин көрсөтөт.
Стресс менен уйкусуздуктун байланышы
Окумуштуулар тиннитус менен уйкусуздук бири-бирине байланышкан «айлампа» түзөрүн белгилешет. Кулактагы тынымсыз ызы-чуу уктоого тоскоол болуп, уйку жетишсиздиги стресс деңгээлин көтөрөт, ал эми стресс тиннитусту күчөтөт.
Бул өз ара байланыш айрыкча улуу курактагы адамдар үчүн оор болот, анткени аларда угуу сезими да начарлайт. Нормалдуу уйкуну калыбына келтирүү тиннитусту гана эмес, жалпы психологиялык абалды да жакшырта алат.
Дарылоонун жаңы мүмкүнчүлүктөрү
Уйку менен тиннитустун байланышын түшүнүү жаңы терапиялык ыкмаларды иштеп чыгууга жол ачат. Келечекте мындай дарылоо мээнин терең уйку фазасын стимулдаштырууга же ашыкча активдүү нерв борборлорун басаңдатууга багытталышы мүмкүн.
Ошондой эле бул ачылыш мээнин башка «фантомдук кабылдоолорун» — адам жок нерсени угуп, сезип же жыттанып жаткандай элестерди түшүнүүгө жардам берет. Бул көрүнүштөрдү изилдөө илимге аң-сезимдин табиятын тереңирээк ачууга мүмкүнчүлүк берет.
Эмне үчүн бул ачылыш маанилүү
Изилдөөнүн жыйынтыктары тиннитус жөн гана угуу көйгөйү эмес, мээ иштешинин татаал процесстерине байланыштуу экенин көрсөтөт. Бул түшүнүк дарыгерлерге ооруну комплекстүү дарылоого шарт түзөт.
Адистердин пикиринде, уйку менен угуу системасынын өз ара аракетин түшүнүү миллиондогон адамдардын жашоо сапатын жакшыртып, мээнин табигый механизмдерин изилдөөгө жаңы багыт берет.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, окумуштуулар көп колдонулган азыктук кошумча балдардагы семирүүнүн себеби болушу мүмкүн экенин аныкташкан .
