Кыргызстандын Министрлер кабинети акыркы жылдардагы эң ири реформалардын бири болгон «Ломбарддык ишмердүүлүк маселелери жөнүндө» токтомду бекитти. 24.kg жазгандай, бул документ ломбарддардын ишин ачык-айкын кылууга, жарандардын кызыкчылыгын коргоого жана мамлекеттик көзөмөлдү күчөтүүгө багытталган. Өкмөт өкүлдөрүнүн айтымында, жаңы ченемдер ишенимди арттырып, кардарларды мыйзамсыз операциялардан коргойт, жазат InoZpress.
Токтом менен ломбарддардын ишин уюштуруунун минималдуу талаптарын аныктаган жаңы жобо кабыл алынды. Анда бүтүмдөрдү жүргүзүү тартиби, күрөөгө коюлган мүлктү сактоо эрежелери жана отчеттуулукту жүргүзүү талаптары белгиленген.
Уставдык капиталдын көбөйүшү жана ишенимдүүлүк талаптары
Негизги өзгөрүүлөрдүн бири – бардык ломбарддар үчүн уставдык капиталдын минималдуу көлөмүн жогорулатуу. Өкмөт бул чара майда жана ишенимсиз уюмдарды рыноктон чыгарып, тармактын туруктуулугун камсыздайт деп эсептейт.
Минималдуу капиталдын суммалары төмөнкүдөй этап менен киргизилет:
- 2025-жылдын 1-январынан – кеминде 3 миллион сом;
- 2026-жылдын 1-июлунан – кеминде 7 миллион сом;
- 2027-жылдын 1-июлунан – кеминде 14 миллион сом;
- 2028-жылдын 1-июлунан – кеминде 20 миллион сом.
Ломбарддар жаңы талаптарга алты айдын ичинде ылайык келүүгө тийиш. Убакыт өтүп кеткен соң талаптарга жооп бербегендер лицензиясынан ажырайт.
Ачык-айкындык жана отчеттуулуктун жаңы стандарттары
Жаңы ченемдер көмүскө иштерди жоюуга жана каржылык тартипти чыңдоого багытталган. Эми ломбарддар ички көзөмөлдүн, эсепке алуунун жана күрөөгө коюлган мүлктү сактоонун бирдиктүү стандарттарын сактоого милдеттүү.
Токтомдун негизги пункттары төмөнкүлөрдү камтыйт:
- ар бир бүтүмдө кардарды идентификациялоо;
- күрөөгө коюлган мүлктү коопсуздук системасы бар сертификацияланган жайларда сактоо;
- көзөмөл органдарына квартал сайын отчет берүү;
- мыйзамсыз кирешелерди адалдаштырууга каршы чараларды колдонуу.
Мыйзамдык актыларды жаңыртуу жана эски документтерди жокко чыгаруу
Жаңы эрежелер менен катар 2017–2025-жылдары күчүндө болгон бир катар эски токтомдор жокко чыгарылды. Эми ломбард тармагынын ишин жөнгө салуу бирдиктүү укуктук базага келтирилди. Бул көзөмөлдү жеңилдетип, ашыкча бюрократияны кыскартат.
Өкмөттүн маалыматы боюнча, өзгөрүүлөрдүн натыйжасында күрөө кызматтарынын рыногу ачыгыраак болуп, жарандардын укугун жана акчасын коргоо деңгээли жогорулайт.
УКМКнын көзөмөлү жана текшерүүлөр
УКМКнын төрагасы Камчыбек Ташиев мурда өлкө боюнча бардык ломбарддарды текшерүүнү тапшырган. Текшерүү финансылык отчеттуулукту, бүтүмдөрдүн мыйзамдуулугун жана күрөөгө коюлган мүлктүн коопсуздугун камтыйт.
Өкмөт менен күч түзүмдөрүнүн биргелешкен аракеттери рынокту ачык кылууга жана мыйзам бузууларды жоюуга жардам берет деп күтүлүүдө.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, алтын баасы рекорддон кийин кескин түштү, эксперттер себептерин түшүндүрүштү.
