Monash University университетинин австралиялык психологдору жүргүзгөн изилдөөгө ылайык, бейтааныш адамдар менен болгон кыска маектер маанайга оң таасир берип, өзүнө ишенүүнү күчөтүп, жалгыздыктын деңгээлин төмөндөтөт, жазат InoZpress.
Окумуштуулар белгилешет: күнүмдүк жашоодо адамдар бири-бири менен аз сүйлөшө баштады. Автоматтык кассалар, QR-коддор жана телефонго тигилген адат күнүмдүк күлүмсүрөө же жөнөкөй сүйлөшүүлөрдү азайтып, коомдук жылуулукту жоготууда. Бирок дал ушундай майда байланыштар коомдогу ишенимди түзүп, адамдардын өзүн коомдун бөлүгү катары сезишине жардам берет.
Кыска сүйлөшүү — чоң мааниге ээ
Психологдор бул көрүнүштү «коомдук клей» деп аташат — бейтааныш адамдарды бириктирген жөнөкөй учурлар. Алар узак сүйлөшүүнү талап кылбайт, бирок эмоционалдык таасири чоң. Кафеде бариста менен кичине тамаша же лифттеги коңшуга айтылган сөз деле маанайды көтөрө алат.
Journal of Happiness Studies журналында жарыяланган изилдөө көрсөткөндөй, ишеним жогору коомдордо жашоочулар көбүрөөк жылмаюу менен сүйлөшүүгө даяр болушат. Бул өз кезегинде жыргалчылык деңгээлин жогорулатып, депрессиянын коркунучун азайтат.
Ишеним — негизги фактор
Окумуштуулар белгилешет: позитивдүү кокустук байланыштар коопсуздукту сезген чөйрөдө гана мүмкүн. Эгер коом ишенимге негизделсе, ар бир адам башка бирөөнү коркунуч катары эмес, коомдун бөлүгү катары кабыл алат.
Психологдор жүргүзгөн экспериментте катышуучулар «ишенимдүү шаарды» элестеткенде бейтааныштардан жылуу мамиле күтүшкөн. Ал эми «ишеними аз шаарды» элестеткендер тескерисинче, сак жана обочолонгон абалда болушкан.
Санарип доорундагы жалгыздык
Замандын өнүгүшү менен байланыштын санариптешүүсү изоляцияны күчөттү. Биз интернетте көп адамдар менен байланыштабыз, бирок чыныгы социалдык байланыштар азайды. Пандемиядан кийин көптөгөн жаштар бетме-бет сүйлөшүү кыйын болуп калганын моюнга алышкан.
Дүйнөлүк саламаттык сактоо уюму жаштар арасында тынчсыздануу жана социалдык коркуу оорулары көбөйгөнүн белгиледи. Китепканалар, парктар, кафелер сыяктуу «үчүнчү мейкиндиктердин» жоголушу күнүмдүк социалдык байланыштын азайышына алып келди. Бул коомдук ишенимдин жана таандыктык сезиминин төмөндөшүнө түрткү болду.
Күнүмдүк жашоого адамдык жылуулукту кайтаруу
Адистер жөнөкөй, бирок натыйжалуу кадамдарды сунушташат: кошуналарга «салам» айтуу, кезекте телефонду токтотуу, сатуучуга жылмайуу. Бул майда көрүнгөн аракеттер коомдук байланыштарды калыбына келтирип, маанайды көтөрө алат.
Кээ бир өлкөлөр жалгыздык менен күрөшүүнү коомдук саламаттыкты сактоо программаларына киргизишкен. Коомдук жайларга жана жергиликтүү демилгелерге инвестиция салуу адамдардын жолугушуусуна, баарлашуусуна жана биримдик сезимин кайтарууга жардам берет.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, эмне үчүн биз көнүмүш нерселерди байкабай калып, мээ «көрүнбөгөндү» кантип чыпкалай турганы тууралуу.
