Ичтин терең катмарында топтолгон ашыкча ички май мээнин картаюусун тездетиши мүмкүн, ал эми булчуң массасы жакшы өнүккөн адамдардын мээсинде тескерисинче жаштык сакталат. Бул жыйынтыкка Вашингтон университетинин окумуштуулары келип, аны Түндүк Американын Радиология коомунун жылдык жыйынында сунушташты. Бул тууралуу Radiological Society of North America маалымдады, жазат InoZpress.
Илимпоздор миңден ашуун ден соолугу чың адамдардын мээси менен денесин магниттик-резонанстык томография жана жасалма интеллект аркылуу изилдешкен. Алар булчуңдары көп жана ички майы аз адамдардын мээси биологиялык жактан жаш көрүнөрүн аныкташкан. Бул ачылыш карылыкты жайлатуучу жана эс тутумду сактоочу жаңы жолдорду ачат.
Май менен булчуңдун катышы мээнин абалына кандай таасир этет
Изилдөө көрсөткөндөй, булчуң массасы менен ички майдын ортосундагы тең салмак мээнин ден соолугуна түздөн-түз байланыштуу. Булчуңдуу адамдардын мээси жаш көрүнсө, ички майы көбөйгөн адамдарда нейродегенеративдик процесстер эрте башталат.
«Ден соолугу чың, булчуңу көп жана ички майы аз адамдардын мээси адатта жаш жана активдүү болот», — деди изилдөөнүн жетекчиси доктор Сайрус Раджи.
Кызыгы, теринин астындагы май мээнин картаюусуна олуттуу таасир этпейт. Чыныгы коркунуч ички майда — ал ички органдарды курчап, зат алмашууга жана гормондордун ишине таасир этет.
МРТ жана жасалма интеллект картаюунун жашыруун механизмин ачты
Эксперименттин жүрүшүндө орточо жашы 55 болгон 1164 ыктыярчы толук МРТ текшерүүдөн өттү. Изилдөөчүлөр жасалма интеллекттин жардамы менен булчуң көлөмүн, ички жана теринин астындагы майдын деңгээлин, ошондой эле мээнин биологиялык жашын эсептешти.
«Ички майдын булчуңга болгон катышы жогору адамдардын мээси картаң көрүнөт, ал эми булчуңу көп адамдарда тескерисинче жаш көрүнөт», — деп түшүндүрдү Раджи.
Мындай ыкма мээнин абалын эрте аныктоого жана ар бир адам үчүн туура программа түзүүгө жардам берет. Бул ыкма келечекте Альцгеймер сыяктуу оорулардын алдын алуу үчүн колдонулушу мүмкүн.
Кантип ички майды азайтып, булчуңду сактап калууга болот
Адистердин айтымында, максат — салмакты жөн гана азайтуу эмес, ички майды кыскартуу менен булчуң массасын сактап калуу. Муну туура тамактануу, күч жумшоочу машыгуулар жана активдүү жашоо образы аркылуу жетишсе болот.
Булчуң массасын сактоо зат алмашууну жакшыртып гана тим болбостон, мээнин байланыштарын бекемдейт жана табигый картаюу процессин жайлатат. Өзгөчө 40 жаштан кийин булчуңдардын азайышы кадимки көрүнүшкө айланат, ошондуктан бул мезгилде активдүүлүк өтө маанилүү.
Келечектеги дарылоо ыкмалары
Илимпоздор бул изилдөө келечекте жаңы дарылоо каражаттарын иштеп чыгууга жардам берерин айтышты. Азыр изилденип жаткан айрым препараттар ички майды азайтып, булчуң массасын сактап калууга багытталууда.
«Булчуң массасын сактоо менен ички майды азайтуу — мээнин картаюусун жайлатуунун эң натыйжалуу жолу болушу мүмкүн», — дешет окумуштуулар.
Мындай изилдөөлөр адамдын денеси менен мээси кандай тыгыз байланышта экенин көрсөтүп, медицинада жаңы доор ачууда.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, кара тминди күн сайын колдонуу холестерин деңгээлин төмөндөтөрү аныкталганы.
