АКШнын 45чи жана 47чи президенти Дональд Трамп атайын операциялар боюнча командага Гренландияга басып кирүү стратегиясын иштеп чыгуу тапшырмасын берген. Бул тууралуу sport-tour.pl маалымдайт, жазат InoZpress.
Трамптын аракеттери АКШ менен союздаштарынын ортосунда чыңалууну күчөтүп, бир эле саясий чечим НАТО ичиндеги тең салмактуулукту солгундатып жибере аларын көрсөттү. Британ маалымат каражаттарынын маалыматы боюнча, бул идея америкалык аскер жетекчилигинин катуу каршылыгына туш болгон. Башкы штабдын комитети мындай операция мыйзамсыз деп атап, ал союздаш мамилелерди кыйратып салышы мүмкүн экенин эскерткен.
АКШнын аскердик планы тууралуу эмне белгилүү
Маалымат булактары билдиргендей, Трамп чет өлкөлөрдөгү америкалык операциялардын ийгилигинен шыктануу алып, Пентагондон деталдаштырылган план даярдоону талап кылган. Саясий аналитиктер бул кадамдын негизги максаты — Арктикадагы АКШнын таасирин күчөтүү жана Кытай менен Орусиянын мүмкүнчүлүктөрүн чектөө экенин белгилешет.
«Президент операцияны мүмкүн болушунча тез даярдоону талап кылган, бирок жогорку команда муну эл аралык укукка каршы келет деп четке каккан», — деп жазат Daily Mail.
Европалык дипломаттардын пикиринде, Трамптын бул аракети ички экономикалык көйгөйлөрдөн шайлоочулардын көңүлүн буруу аракети болушу мүмкүн.
Эмне үчүн союздаштардын нааразычылыгын жаратты
Улуу Британия жана Дания бул маалыматты кооптону менен кабыл алышкан. Британ дипломаттарынын айтымында, АКШнын мындай кадамы НАТО альянсынын туруктуулугун коркунучка салат.
«Дания менен байланышкан аймакка жасалган кандай гана агрессия болбосун, аны союздашка каршы аракет катары кабыл алышмак», — деп белгилешет Британиянын Тышкы иштер министрлигиндеги булактар.
Ички анализдер көрсөткөндөй, Гренландияны күч менен басып алуу сценарийи альянстын ичиндеги кризиске жана айрым өлкөлөрдүн НАТОдон чыгышына алып келиши мүмкүн.
Европада жана Гренландияда реакция
Гренландия өкмөтү АКШнын курамына кирүү боюнча эч кандай вариантты карабай турганын бир нече ирет билдирген. Островдун бийлиги өз алдынчалыгын кеңейтүүнү жана саясий көз карандысыздыкты чыңдоону максат кылат.
- Гренландия Даниянын курамындагы суверендүүлүгүн сактоо ниетинде.
- Европалык эксперттер Трамптын кадамы аймактагы туруктуулукту бузушу мүмкүн экенин эскертишет.
- НАТО бул кырдаалды альянстын биримдигине түздөн-түз коркунуч катары баалоодо.
Брюсселде MAGA кыймылынын радикалдуу канаты мындай демилгелерди союздаштардын ортосундагы ишенимди солгундатуу үчүн колдонуп жатканынан кооптонуу бар.
Ыктымал кесепеттер жана божомолдор
АКШнын аскер жетекчилиги президенттин көңүлүн башка багыттарга бурдуруу аракетинде — Орусиянын «көлөкө флотторуна» каршы чараларды күчөтүү жана санкциялык көзөмөлдү бекемдөө боюнча сунуштарды киргизген. Бул кадам коркунучтуу чечимдерден баш тарттыруунун амалы болгон.
Европалык эксперттер Гренландияга байланыштуу пландар Трамптын шайлоо алдындагы стратегиясынын бир бөлүгү болушу мүмкүн дешет. Бирок ал тууралуу сөздүн өзү эле НАТО өлкөлөрүнүн ортосунда дипломатиялык кеңешүүлөрдүн жаңы толкунун жаратты.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, АКШ коопсуздук декларациясына кол коюудан баш тарткан.
