Улуттук коомдук саламаттык сактоо институту (УКССИ) тарабынан даярдалган отчетко ылайык, 24.kg агенттигине берилген маалыматтарда Кыргызстандагы ар бир бешинчи баланын канында коргошундун деңгээли жогору экени аныкталды. Изилдөө бир жаштан алты жашка чейинки балдардын арасында жүргүзүлгөн, жазат InoZpress.
Жыйынтыктар көрсөткөндөй, өлкө боюнча балдардын 21 пайызынын канында коргошундун көлөмү коопсуз чектен ашат. Адистердин айтымында, коргошундун аз гана өлчөмү да бала организминин нерв системасына олуттуу зыян келтириши мүмкүн. Отчетто бул көйгөй улуттук деңгээлдеги маселе катары көрсөтүлүп, тез арада мамлекеттик деңгээлде чара көрүү зарылдыгы белгиленет.
Коргошун эң жогору чыккан аймактар
Изилдөө Кыргызстандагы 18 аймакта жүргүзүлүп, жогору көрсөткүчтөр бардык райондордо катталган. Эң кооптуу деңгээлдеги аймактар катары Майлуу-Суу, Совет жана Ак-Түз көрсөтүлдү. Бул аймактардагы орточо көрсөткүч 9,58 микрограмм/децилитр болуп, бул жалпы республикалык орточо деңгээл — 3,9 микрограммдан кыйла жогору.
Дүйнөлүк саламаттык сактоо уюму (ДСУ) канында 5 микрограмм/децилитрден жогору коргошун бар ар бир балага чара көрүүнү сунуштайт. Бирок балдар үчүн коопсуз деңгээл жок. Коргошундун аз өлчөмү да акыл-эс өнүгүүсүнө жана ой жүгүртүү жөндөмүнө терс таасир этет.
Кимдер коркунуч тобунда
Жогорку деңгээл көбүнчө эркек балдарда, улуу жаштагыларда жана айыл жеринде жашаган үй-бүлөлөрдө кездешет. Эгер ата-энелердин билим деңгээли төмөн же өндүрүштө металлдар менен иштесе, коркунуч дагы жогорулайт.
Адистер негизги факторлорду төмөнкүчө белгилешет:
- өндүрүш объекттерине жакын жашоо;
- тамеки түтүнүнүн таасири;
- коргошун камтылган боёкторду жана идиштерди колдонуу;
- айрым косметикалык каражаттар жана азыктар аркылуу металлдын кириши.
Балдарды коргоо үчүн көрүлө турган чаралар
Адистердин пикиринде, Кыргызстанда коргошундан уулануунун алдын алуу жана көзөмөлдөө боюнча улуттук программа кабыл алуу зарыл. Балдардын канындагы коргошун деңгээлин үзгүлтүксүз текшерүү, бул анализди педиатриялык кароого киргизүү жана ата-энелер менен дарыгерлер арасында маалымдуулукту жогорулатуу сунушталат.
Ошондой эле, бийлик органдары коргошундун курамын көзөмөлдөөнү күчөтүп, аны боёктордо, балдар үчүн товарларда жана курулуш материалдарында колдонууга чектөө киргизиши керек. Коргошун менен иштеген ишканаларга санитардык нормаларды катаалдатуу да маанилүү кадам болот.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, Кыргызстанда күйүүчү майдын запасы жетиштүү экенин жана мунай трейдерлери тартыштык болбой турганын түшүндүрүштү.
