Кыргызстан Жасалма интеллект тармагында дүйнөлүк деңгээлдеги атаандаштыкка жөндөмдүү экенин далилдеп, технологиялык стартаптардын мүмкүнчүлүгүн көрсөтүүдө.
Enguide.pl маалымдагандай, Кыргызстан Лас-Вегаста өтүп жаткан CES 2026 эл аралык көргөзмөсүнө катышып, жасалма интеллект багытындагы жаңы иштеп чыгууларын көрсөттү. Негизги көңүл NineNineSix стартапы жараткан KaniTTS сүйлөө синтезинин модели болду, жазат InoZpress.
KaniTTS — бул реалдуу убакытта табигый сүйлөө үнүн жаратууга жөндөмдүү ачык булактуу система. Иштеп чыгуучулардын айтымында, технология учурдагы ElevenLabs, OpenAI жана Google сыяктуу кызматтарга салыштырмалуу үч эсе ылдамыраак жана он эсе арзаныраак иштейт.
Жаңы муундагы технология
Бул модель Apache 2.0 лицензиясынын негизинде акысыз тарайт. NVIDIA RTX 5080 видеокартасында бир секунд ичинде 15 секунддук сүйлөөнү жарата алат. Бул үчүн кымбат булуттуу инфраструктура талап кылынбайт.
KaniTTS жарык көргөндөн бери Hugging Face платформасында 15 миңден ашуун жолу жүктөлгөн. Негизги версия сегиз тилди колдойт: кыргызча, англисче, немисче, корейче, арабча, кытайча, испанча жана жапонча.
«KaniTTS — бул ар бир тил менен маданият үчүн үндүү технологияны жеткиликтүү кылууга багытталган кадам», — деп белгилешет NineNineSix иштеп чыгуучулары.
Kyrgyz Whisper жана экосистеманын кеңейиши
Команда параллелдүү түрдө Kyrgyz Whisper аттуу үн таануу моделин да көрсөттү. Ал OpenAI компаниясынын Whisper негизинде иштелип чыгып, 2 миң саат кыргыз тилиндеги аудио материалда машыгып, ката кетирүү деңгээлин 0,2% га чейин түшүрүүгө жетишкен.
KaniTTS ачык архитектурасынын аркасында бул технологияны дүйнө жүзүндөгү көз карандысыз иштеп чыгуучулар колдоно башташты. Анын негизинде вьетнам, урду, креол жана хауса тилдеринде жаңы TTS чечимдери жаралды.
Кыргызстан IT тармагында жаңы деңгээлге чыкты
CES 2026 көргөзмөсүнө катышуу өлкөнүн IT кызмат экспортунан өзүнүн технологиялык продуктуларын жаратууга өтүшүн көрсөттү. 2024-жылы кыргызстандык IT адистер 63 өлкө менен кызматташып, 11,6 миллиард сом көлөмүндө экспорт ишке ашырган.
Негизги рынок — АКШ, экспорттун 40% ушул өлкөгө туура келет. Акыркы беш жылда IT экспорт көлөмү 45 эсеге көбөйдү.
«CESке катышуу Кыргызстан дүйнөлүк деңгээлдеги атаандаштыкка жөндөмдүү технологияларды жарата аларын далилдейт», — деп белгилешет Жогорку технологиялар паркынан.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, Айжигит Эркебай уулунун үч жылдык тыныгуудан кийин Самарада рингге кайтып келери тууралуу.
