Грандиоздук нарцисстер кемчиликсиздик иллюзиясында жашашат, башкаларды укпайт жана акыры өз ийгилигин өздөрү бузушат.
Көпчүлүк адамдар өзү дайыма туура экенине ишенген, кеңештерди укпаган жана каталарын моюнга албаган адамдарга туш болгон. Мындай адамдар грандиоздук нарциссизм менен жашайт — алар өзүн өзгөчө акылдуу жана мыкты деп эсептешет. Psychology Today маалыматына ылайык, мындай адамдар эч нерсени үйрөнүүгө муктаж эмес деп ойлошот, жазат InoZpress.
Грандиоздук нарцисстер өздөрүн башкалардан жогору сезет. Алардын ою боюнча, кимдир бирөөнү угуу — ал адам андан акылдуу экенин моюнга алуу, бул алардын кемчиликсиз образына каршы келет.
Өзүн баатыр катары элестеткен дүйнө
Психологдор мындай адамдар өзүн башкаларды “куткаруучу” баатыр катары элестетерин белгилешет. Алар ар дайым акылман жана күчтүү көрүнүүгө аракет кылышат.
«Эгер ой алардын мээсине келсе, демек, ал гениалдуу. Аларга изилдөө да, кеңеш да керек эмес», — деп жазат Билл Эдди.
Мындай ой жүгүртүү нарцисстерди чындык дүйнөдөн алыстатат. Ар кандай сын алар үчүн кол салуу сыяктуу кабыл алынат.
Нарциссизмдин эки түрү
Адистер нарциссизмдин эки негизги түрүн айырмалашат: алсыз (уязвимый) жана грандиоздук. Биринчиси — тынчсыздануу жана өзүнө ишенбөөчүлүк менен мүнөздөлөт. Экинчиси — ашыкча ишеним жана бийликке умтулуу менен.
«Грандиоздук нарцисстер өзүнө ишенимдүү жана жагымдуу көрүнөт, бирок ичи тар жана агрессивдүү болушат», — деп айтылат Вайнберг менен Роннингстамдын 2022-жылкы изилдөөсүндө.
Мындай адамдар өз каталарын жашырып, башкаларды кемсинтүү аркылуу өзүн жогору коюуга аракет кылат.
Бийликке жана суктанууга болгон каалоо
Грандиоздук нарцисстер дайыма өзүнүн маанилүүлүгүн далилдөөгө умтулат. Алар үчүн “алсыз” адамдардын болушу — өзүн жогору көрсөтүүнүн жолу.
«Алардын энергиясы жөнөкөй адам экенин билип калуудан болгон коркунучтан келип чыгат», — деп айтылат макалада.
Сын-пикир алар үчүн коркунучтуу. Эгер кимдир бирөө алардын катасын айтса, алар айыпты моюнга албай, тескерисинче, сынчысын жокко чыгарууга аракет кылышат.
Мамилелерде жана жумушта
Мындай адамдар менен мамиле куруу кыйын. Алар башкаларды өз максатына жетүү үчүн курал катары колдонушат. Эгер адам пайдалуу болсо — баалашат, болбосо — дароо четке кагышат.
«Мага аз эле адамдар кызыктуу. Калгандары мени тажатат», — деп айтылат Билл Эддинин китебинде.
Жумушта алар өзүнө ишеничтүү көрүнүшү менен ийгиликке жетет, бирок кеңештерди укпагандыктан акыры катуу кулашат.
Нарцисстер эмне үчүн өз карьерасын талкалашат
Изилдөөлөр көрсөткөндөй, нарцисстер көбүнчө жетекчилик кызматтарда болот. Алардын ишенимин компетенттүүлүк катары кабыл алышат. Бирок чечим кабыл алууда алар адистердин пикирин четке кагып, өзүнө ашыкча ишенет.
«Алардын импульсивдүүлүгү жана өзүнүн тууралыгына болгон ишеними каталарга алып келет», — деп жазылат О’Рейлинин 2021-жылкы изилдөөсүндө.
Бизнес тармагында мындай каталар тез байкалат, ал эми саясатта кесепеттер кийинки шайлоого чейин билинбей калышы мүмкүн.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, жашылча-жемишти эки жумага чейин жаңы сактоонун жөнөкөй жолу тууралуу материал жарыялаганбыз.
