Economist.kg маалымдагандай, Кыргызстандын Социалдык фонду жарандардын президенттик жана Жогорку Кеңештин депутаттарын шайлоого катышкан күндөрүн камсыздандыруу стажын эсептөөдө расмий эске алууну сунуштады. Мындай мезгилдерди эсепке алуу тартибин беките турган токтом долбоору коомдук талкууга чыгарылды.
Өзгөртүүлөр 2026-жылдын 28-июлундагы №136 мыйзамды ишке ашыруу үчүн даярдалган. Ага ылайык, жарандын добуш берүүгө катышканы ырасталса, бул мезгил пенсия дайындоо үчүн зарыл болгон камсыздандыруу стажын түзүүдө эске алынат, жазат InoZpress.
Шайлоого катышуу камсыздандыруу стажына кандай таасир этет
Сунушталган механизм Кыргызстандын президентин жана Жогорку Кеңештин депутаттарын шайлоо күндөрүнө жайылтылат. Мындай мезгил жаранга кийин пенсиялык төлөмдөрдү дайындоодо камсыздандыруу стажына расмий кошулары пландалууда.
Негизги өзгөрүү — адам добуш бергенин ырастоо үчүн өз алдынча маалымкат чогултуп, Социалдык фондго кайрылууга тийиш болбойт. Маалымат мамлекеттик системага автоматтык түрдө келип түшүшү керек.
Социалдык фонд «Түндүк» аркылуу кандай маалымат алат
Жарандын шайлоого катышканын ырастоо үчүн Социалдык фонд ведомстволор аралык электрондук өз ара аракеттенүүчү «Түндүк» системасын колдонууга ниеттенүүдө. Маалымат шайлоолорду жана референдумдарды өткөрүүгө жооптуу мамлекеттик органдын маалыматтык системасынан алынат.
Эгер керектүү маалыматты электрондук система аркылуу алуу мүмкүн болбосо, Социалдык фонд аны түздөн-түз ыйгарым укуктуу органдан сурай алат. Ошентип, шайлоого катышканын ырастоо милдетин жарандын өзүнө жүктөө каралган эмес.
Пенсия дайындоодо жана кайра эсептөөдө эмне өзгөрөт
Долбоор пенсия дайындоодо же кайра эсептөөдө колдонулуучу документтердин жана маалыматтардын тизмесине өзгөртүү киргизүүнү карайт. Ага шайлоо маалыматтык системасынан алынган жарандын добуш берүүгө катышкан убактысы тууралуу маалыматты кошуу сунушталууда.
Өзгөртүүлөр бекитилгенден кийин камсыздандыруу стажын эсептөөдө мамлекеттик органдар бири-бирине өткөрүп берген маалыматтар колдонулат. Бул пенсионерлер өз алдынча тапшырууга аргасыз болгон кошумча кайрылуулардын жана документтердин санын азайтууга тийиш.
Шайлоо күнү буга чейин эле акы төлөнүүчү эс алуу күнү болгон
№136 мыйзамга президент Садыр Жапаров 2026-жылдын 28-июлунда кол койгон. Документке ылайык, президенттик жана парламенттик шайлоодо добуш берген кызматкер үчүн шайлоо күнү эс алуу күнү болуп эсептелет.
Шайлоого катышканы ырасталган учурда кызматкердин орточо күндүк эмгек акысы сакталат. Ошол эле учурда бул күн камсыздандыруу стажына кирет, ал эми Социалдык фонддун жаңы долбоору мындай мезгилди пенсия дайындоодо эсепке алуунун практикалык механизмин аныктайт.
Долбоор кабыл алынгандан кийин жарандардан эмне талап кылынат
Сунушталган тартипке караганда, добуш берүүгө катышкан фактыны өзүнчө ырастоо үчүн атайын арыз берүү талап кылынбайт. Социалдык фонд керектүү маалыматты мамлекеттик электрондук каналдар аркылуу өз алдынча алышы керек.
Жарандар үчүн негизги жоболор төмөнкүдөй:
- президенттик шайлоого катышуу камсыздандыруу стажында эске алынат;
- ушундай эле тартип Жогорку Кеңештин депутаттарын шайлоого да каралган;
- маалыматтарды «Түндүк» системасы аркылуу алуу пландалууда;
- добуш бергендиги тууралуу маалымкатты өз алдынча тапшыруунун зарылдыгы болбойт;
- системада маалымат жок болсо, Социалдык фонд аны ыйгарым укуктуу органдан сурайт;
- маалымат пенсия дайындоодо жана кайра эсептөөдө колдонулат.
Эске салсак, буга чейин биз Кыргызстандын жарандары үчүн ажылык-2026 квотасына катталуунун эрежелери жана мөөнөттөрү тууралуу жазганбыз.
