Көп жылдык байкоолордун архивдик маалыматтары pogodaiklimat.ru сайтында жарыяланды, алар Бишкекте ноябрь айында ар кыл жылдары кандай температуралык рекорддор катталганын көрсөтөт, жазат InoZpress.
Бишкектеги ноябрдын орточо айлык температурасы +4,2 °C түзөт, ал эми жаан-чачындын нормасы болжол менен 45 миллиметр. Бирок айрым жылдары бул көрсөткүчтөр кыйла өзгөрүп турган — айрым учурда кургак, кээде өтө нымдуу мезгилдер болгон.
Эң суук ноябрь тарыхта
Эң суук ноябрь 1952-жылы катталган. Ошол жылы айдын орточо температурасы -4,1 °C болгон. Бул мезгил Бишкектин эң катуу сууктарынын бири катары тарыхта калды, анткени күн сайын абанын температурасы нөлдөн төмөн болгон.
Айрыкча 1952-жылдын ноябр айынын акыркы күндөрү өзгөчө суук болгон. 30-ноябрда абанын температурасы -32,2 °C чейин түшүп, бир күн мурун -28,8 °C болуп турган. Бул көрсөткүч Бишкектеги күз айынын абсолюттук рекорддорунун бири болуп калды.
Акыркы жылдардагы эң жылуу ноябрь
Архивдик маалыматтарга ылайык, эң жылуу ноябрь 2023-жылы болгон. Айдын орточо температурасы +9,1 °C болуп, бул нормага караганда дээрлик беш градуска жогору болгон. Ошол айда жаан-чачын дээрлик байкалган эмес.
Синоптиктер бул көрүнүштү климаттын өзгөрүшү менен байланыштырууда. Ар он жыл сайын ноябрдын орточо температурасы жогорулап, бул климаттык тең салмактын ысытма тарапка жылганын көрсөтүп турат.
Экстремалдуу температуралардын рекорддору
Бишкек тарыхында сууктан тышкары өтө жылуу ноябрлар да болгон. Мисалы, 2017-жылдын 2-ноябрында абанын температурасы +29,8 °C чейин көтөрүлүп, ошол жылдын рекорддук көрсөткүчү катары катталган. Бир күн мурун — 1-ноябрда — +29,5 °C болгон.
Мындай аба ырайынын кескин ысыктары мурда да катталган. 2006-жылдын 5–8-ноябрларында абанын температурасы +24 °Cтөн +25,6 °C чейин жеткен. Бул мезгилдер шаар үчүн сейрек кездешкен күзгү ысык катары белгилүү.
Октябрдагы аба ырайы жана өзгөчөлүктөрү
2025-жылдын октябрында Бишкектеги орточо температура +12,6 °C болуп, нормадагы +11,6 °C көрсөткүчүнөн 1 градуска жогору болгон. Ошол эле учурда жаан-чачын таптакыр болбогон — нормага карата 0%. Айдагы эң төмөнкү температура 1-октябрда (+1 °C), ал эми эң жогорку температура 24-октябрда (+27,8 °C) байкалган.
Мындай айырмачылыктар климаттын туруксуз болуп баратканынын белгиси. Синоптиктер белгилегендей, акыркы жылдары күз мезгили “жаздай жылуу” өтүп, кыш кадимкиден кечирээк келүүдө.
Биз буга чейин жазганыбызды эскертебиз, Кыргызстанда жаңы банк түзүлдү, анын негиздөөчүлөрү Садыр Жапаровдун уулу жана мурдагы ЖК төрагасы болду.
