Economist.kg маалымдагандай, S&P Global Ratings эл аралык рейтинг агенттиги Казакстандын узак мөөнөттүү суверендүү кредиттик рейтингин BBB- деңгээлинен BBB деңгээлине жогорулатты. Өлкөнүн кыска мөөнөттүү рейтинги да A-3төн A-2ге көтөрүлдү.
Мындан тышкары, Кыргызстан менен Казакстан АКШнын Мамлекеттик департаментинин 2026-жылдагы фискалдык ачыктык боюнча минималдуу талаптарына жооп берген Борбор Азиядагы жалгыз өлкөлөр болуп калды. Баалоодо бюджеттик маалыматтын жеткиликтүүлүгү, толуктугу жана ишенимдүүлүгү эске алынган, жазат InoZpress.
S&P Казакстандын рейтингин эмне үчүн жогорулатты
S&P Казакстандын рейтингин 21-августта жогорулаткан. Агенттик мындай чечимди өлкөдөгү туруктуу экономикалык өсүш, мамлекеттик каржынын абалынын жакшырышы жана олуттуу резервдердин болушу менен байланыштырган.
A Newz маалыматына ылайык, S&P ошондой эле Казакстандын валютаны трансферттөө жана конвертациялоо мүмкүнчүлүгүнө берген баасын BBB+ деңгээлине чейин жогорулатты. Ошол эле учурда улуттук шкала боюнча рейтинг kzAAA деңгээлинде өзгөрүүсүз калды.
Кыргызстан менен Казакстан фискалдык ачыктык боюнча талаптарга жооп берди
Август айында АКШнын Мамлекеттик департаменти 2026-жылдагы фискалдык ачыктык боюнча жылдык отчетун жарыялаган. Баалоонун алкагында ведомство 139 өкмөттүн жана бир аймактын маалыматтарын изилдеп, алардын 73ү гана белгиленген минималдуу талаптарга жооп берерин аныктаган.
Борбор Азия өлкөлөрүнүн ичинен талаптарга Кыргызстан менен Казакстан гана жооп берген. Өзбекстан, Тажикстан жана Түркмөнстан минималдуу критерийлерден өтө алган эмес. Баалоодо 2025-жылдагы маалыматтар пайдаланылган.
Фискалдык ачыктык кандай критерийлер боюнча бааланат
АКШнын Мамлекеттик департаменти өлкөлөрдүн мамлекеттик каржыны башкаруудагы ачыктыгын бир нече негизги көрсөткүч боюнча баалайт. Бул критерийлер жарандар жана инвесторлор мамлекеттик каражаттар кандай пайдаланылып жатканын канчалык толук көзөмөлдөй аларын аныктоого мүмкүндүк берет.
Баалоодо төмөнкү багыттар эске алынат:
- бюджеттик маалыматтын коомчулук үчүн жеткиликтүүлүгү;
- жарыяланган бюджеттик маалыматтын толуктугу;
- мамлекеттик каржы тууралуу маалыматтардын ишенимдүүлүгү;
- мамлекеттик финансылар боюнча маалыматтарды ачык жарыялоо;
- мамлекеттик контракттардын ачыктыгы;
- лицензияларды берүү тууралуу маалыматтын жеткиликтүүлүгү;
- мамлекеттик сатып алуулардагы ачыктык.
Борбор Азиядагы өлкөлөрдүн жыйынтыгы кандай болду
2026-жылдагы отчет Борбор Азия мамлекеттеринин ортосунда фискалдык маалыматты ачык жарыялоо боюнча айырмачылык сакталып жатканын көрсөттү. Кыргызстан менен Казакстандын минималдуу талаптарга жооп бериши аларды аймактагы калган үч өлкөдөн бөлүп көрсөттү.
Ошентип, баалоонун жыйынтыгы боюнча Кыргызстан жана Казакстан талаптарга жооп берген өлкөлөрдүн катарына кирди, ал эми Өзбекстан, Тажикстан жана Түркмөнстан минималдуу деңгээлге жете алган жок. Отчеттогу корутундулар 2025-жылдагы мамлекеттик каржы жана бюджеттик ачыктык боюнча маалыматтарга негизделген.
Эске салсак, буга чейин Казакстандагы биринчи АЭСти долбоорлоо жана куруу боюнча келишимге кол коюлганын жазганбыз.
